Elektrikli araç (EV) pazarı büyüdükçe, ikinci el piyasasında da önemli bir hareketlilik yaşanıyor. Bu piyasanın tartışmasız liderlerinden biri olan Tesla Model 3, ulaşılabilir fiyatı, sağlam menzili ve gelişmiş yazılım özellikleriyle cazip bir seçenek sunuyor. Ancak ikinci el bir EV alırken tüketicilerin aklındaki en büyük soru işareti her zaman aynıdır: Araçtaki batarya paketinin ömrü ne kadar kaldı ve kapasitesi ne kadar azaldı?
Bu kritik sorunun yanıtı, pil sağlığı üzerine çalışan startup Voltest tarafından yapılan yeni bir araştırmayla netleşti. Voltest CEO'su Davide Giacobbe tarafından paylaşılan veriler, bir batarya kimyasının diğerine göre çok daha uzun ömürlü olduğunu gösteriyor ve ikinci el Model 3 alıcıları için net bir tercih sebebi sunuyor: Lityum Demir Fosfat (LFP) bataryalar.
100.000 Mil Sonrası Gerçek Dünya Verileri
Voltest, bayiler ve servis merkezleri tarafından kullanılan OBD adaptörü ve çevrimiçi platformu aracılığıyla, müşterileri tarafından değerlendirilen son Model 3'lerden 20 tanesinin verilerini analiz etti. Bu örneklem, 10'u LFP bataryalı (Standard Range RWD) ve 10'u geleneksel NCA bataryalı araçlardan oluşuyordu. Tüm araçların kilometresi 100.000 milin üzerindeydi. Sonuçlar, batarya kimyasının yıpranma üzerindeki etkisini çarpıcı bir şekilde ortaya koydu.
Tesla Model 3 Batarya Sağlığı Karşılaştırması (100.000+ Mil)
| Batarya Kimyası | Model Yılları | Kapasite (SOH) Aralığı | Ortalama Durum |
|---|---|---|---|
| NCA (Nikel-Kobalt-Alüminyum) | 2019-2022 | %71 - %83 | %70'lerin ortası |
| LFP (Lityum Demir Fosfat) | 2022 | %87 - %93 | %90'a yakın |
Verilere göre LFP bataryalı araçlar, yüz binlerce kilometre yol kat etmelerine rağmen neredeyse yeni durumdaydılar. Hatta bir LFP Model 3, yaklaşık 140.000 mil sonrasında bile %92 pil sağlığına sahipti. Voltest CEO'su Giacobbe, LFP örneklerinin daha yeni (çoğu 2022) olmasına rağmen, aradaki farkın sadece yaş farkıyla açıklanamayacak kadar büyük olduğunu, LFP'nin reklam edildiği gibi daha yavaş yıprandığını doğruladığını belirtiyor.
LFP Üstünlüğünün Ardındaki Kimyasal ve Kullanım Sırrı
LFP bataryalar, geleneksel lityum iyon kimyalarına göre daha düşük maliyetli, daha ısıya dayanıklı ve uzun ömürlü olmalarıyla biliniyor. Ancak bu araştırmadaki çarpıcı farkta, kullanıcıların şarj alışkanlıklarının da büyük rol oynadığı düşünülüyor.
Giacobbe'ye göre, NCA bataryalı araçların SOH değerlerinin beklenenden düşük çıkmasının nedeni, muhtemelen daha sık şarj döngüsüne girmeleri. NCA paketlerinin (52.4 kWh) LFP paketlerine (60.5 kWh) göre biraz daha küçük olması, aynı mesafeyi kat etmek için daha sık şarj gerektirdiği anlamına geliyor.
Daha da önemlisi, Tesla, LFP batarya sahiplerini pili düzenli olarak %100'e şarj etmeye teşvik ederken, NCA gibi nikel bazlı kimyalara sahip araçlarda ise şarjı %80'in üzerine çıkarmamayı öneriyor. LFP bataryaların %100'e şarj edilmeye daha dayanıklı olması, günlük kullanımda bu araçların daha az stres altında kalmasına ve döngü sayısının optimal seviyede tutulmasına yardımcı oluyor.
Şeytanın Avukatlığı: LFP'nin Ticaret Bedeli Nedir?
Pil ömrü açısından LFP açık ara önde görünse de, ikinci el alıcılarının bilmesi gereken önemli takaslar (trade-offs) mevcuttur. NCA ve benzeri yüksek nikel kimyaları, LFP'ye göre daha yüksek enerji yoğunluğuna sahiptir. Bu, aynı boyuttaki bir pakette NCA’nın daha uzun menzil sunabileceği ve genellikle daha hızlı şarjı destekleyebileceği anlamına gelir.
Eğer bir alıcının önceliği maksimum menzil veya Dört Tekerlekten Çekiş (AWD) seçeneği ise, bu özellikler genellikle LFP dışındaki kimyalara sahip daha büyük batarya paketleriyle gelir. Zaman içinde daha büyük, uzun menzilli bir NCA paketi, küçük bir LFP paketinden daha iyi performans gösterebilir; zira LFP’nin yavaş yıpranması bile, menzil farkını kapatamayabilir.
İkinci El Tesla'da LFP Batarya Nasıl Bulunur?
Tesla, temel Model 3 Standard Range RWD versiyonlarında LFP bataryalara geçiş yaptığını 2021'in sonlarında duyurmuştu. Ancak kullanılmış araç ilanlarında bu bilgi genellikle detaylı olarak yer almaz. Recurrent gibi EV pil sağlığı odaklı firmaların önerdiği, LFP bataryayı anlamanın pratik yolları şunlardır:
- Araç Ayarları: Araç içi yazılım menüsünde (Kontroller > Yazılım > Ek Araç Bilgileri) pil kimyasına dair bir bilgi bulabilirsiniz.
- Şarj Tavsiyesi: Eğer aracın şarj menüsünde pili %100'e şarj etme tavsiyesi varsa, bu büyük ihtimalle LFP bataryalı olduğu anlamına gelir. Diğer kimyalara sahip araçlar genellikle %80'i geçmemeyi önerir.
Özetle, ikinci el bir Tesla Model 3 alıcısıysanız ve temel önceliğiniz pilin uzun yıllar boyunca düşük yıpranma ile dayanıklılığını korumasıysa, LFP bataryalı versiyonlar veriler ışığında en güvenilir seçeneği sunmaktadır.
***
Kaynak: Bu haber, elektrikli araç batarya sağlığı üzerine InsideEVs’de yayınlanan bir araştırmanın güncel verileri yorumlanarak hazırlanmıştır. Detaylı bilgi için: InsideEVs - Tesla LFP Pil Yıpranması